donderdag 19 november 2015

Fostering sustained teacher learning: co-creating purposeful and empowering workplaces

A. Oude Groote Beverborg
Enschede : Universiteit Twente, 2015. - (NRO-onderzoek)
MBO-docenten die blijven leren en met elkaar samenwerken, daarbij gesteund door een stimulerende leidinggevende, zijn beter in staat om te gaan met problemen in de toekomst. Zo leveren zij een positieve bijdrage aan de verandercapaciteit van de school. Dit blijkt uit het onderzoek van Arnoud Oude Groote Beverborg, die op 12 november 2015 promoveert aan de Universiteit Twente.
Voor het succesvol leren van docenten is het essentieel dat zij gezamenlijk aan een taak werken. Zij overleggen bijvoorbeeld met elkaar over het ontwerpen van een gemeenschappelijk curriculum. Daarbij reflecteren zij op hun samenwerking, zodat er weer nieuwe ideeën ontstaan. Belangrijke voorwaarde voor dit leren van docenten is tevens een leidinggevende die hen individueel steunt en intellectueel uitdaagt.
Er zijn nu twee bouwstenen van de verandercapaciteit van onderwijsinstellingen gevonden. Dit duidt erop dat er ook meer kunnen zijn en dat er niet één programma is dat deze kan versterken. Toekomstig onderzoek zou kunnen kijken welke bouwstenen er nog meer zijn. Vanuit die kennis zouden scholen gemakkelijk toekomstbestendiger kunnen worden door enkel de bouwstenen die in de verschillende contexten al in enige mate aanwezig zijn, te versterken. Lees meer

dinsdag 17 november 2015

Praktijken en praktijkwijsheden van onderwijsleiders Femke Geijsel

Vrijdag 4 september 2015 heeft Femke Geijsel, hoogleraar-directeur van NSO, haar inaugurale rede als bijzonder hoogleraar Onderwijskunde aan de UvA uitgesproken: ‘Praktijken en praktijkwijsheden van onderwijsleiders’. Bekend is dat leidinggevenden die het leren in de hele schoolorganisatie centraal weten te stellen, het meest succesvol zijn. Femke roept daarbij de vraag op welke criteria voor succes we wensen te hanteren. Het leren centraal stellen, betekent ook investeren in het eigen leren. Vanuit het gegeven dat na leraarschap, leiderschap de meest bepalende factor is voor de kwaliteit van het onderwijs, stelt zij de vragen: wat kunnen onderwijsleiders doen om leiderschaps- en onderwijspraktijken te ontwikkelen en verbeteren? En, hoe kunnen zij daarin ondersteund worden? Femke verkent een aantal dilemma’s die zij vindt spelen bij het beantwoorden van die vragen, waaronder het belang van visie, de kracht van macht en de waarde van praktijkwijsheid. Zij presenteerde vrijdag een model voor het bestuderen van de functie van professionele leeractiviteiten voor het leren van zowel schoolleiders zelf als hun organisaties, waarin betekenisgeving aan ontwikkelingen in de praktijk de basis vormt. Open de rede van Femke Geijsel

Kindcentra 2020 - de uitwerking : een realistisch perspectief

Gijs van Rozendaal, Maaike Vaes
[S.l.] : Kindcentra 2020, 2015. - 207 p.
Kindcentra 2020, een initiatief van bestuurders uit onderwijs, kinderopvang, peuterspeelzalen en gemeenten, geeft in Kindcentra 2020 een perspectief van hun visie op de toekomst van voorzieningen voor jonge kinderen. Vanuit het belang van een optimale ontwikkeling van kinderen, streven partijen naar integrale voorzieningen voor alle kinderen van nul tot en met twaalf jaar. In het kindcentrum wordt vanuit één pedagogisch educatieve visie gewerkt: kinderen worden in staat gesteld hun talenten optimaal te ontwikkelen door doorlopende ontwikkelingslijnen, dagarrangementen en kindnabije zorg. Er wordt intensief samengewerkt op het gebied van zorg en welzijn. Het boek biedt de contouren voor een Wet kindercentra, beschrijft de pedagogische uitgangspunten, biedt oplossingen voor belemmeringen op het gebied van arbeidsverhoudingen en medezeggenschap in kindcentra, laat zien hoe kindcentra een ankerpunt kunnen zijn binnen het sociale domein en berekent hoeveel deze plannen kosten. Open het document

Kindcentra 2020 - ontwikkel de toekomst

[S.l.] : Kindcentra 2020, 2014 . - 20 p.
Bestuurders uit kinderopvang, onderwijs en gemeenten hebben zich in het initiatief Kindcentra 2020, ontwikkel de toekomst verenigd. Samen houden zij een pleidooi voor een nieuw stelsel van kinderopvang en onderwijs waarin kinderopvang, peuterspeelzalen en primair onderwijs zijn geïntegreerd. In deze brochure wordt hun visie gepresenteerd. In dit kindcentrum wordt gewerkt volgens één pedagogische visie op ontwikkeling en educatie. Kinderen worden in staat gesteld om hun talenten optimaal te ontwikkelen; doorlopende ontwikkelingslijnen, dagarrangementen en kindnabije zorg zijn inherent aan deze voorziening. Organisaties uit kinderopvang, peuterspeelzalen en onderwijs kunnen, op gelijkwaardige basis, opgaan in deze Kindcentra 2020 en één nieuwe organisatie vormen. Het huidige stelsel van voorzieningen voor kinderen wordt vanuit diverse perspectieven als suboptimaal beschouwd. Het realiseren van een voorziening die de ontwikkeling van kinderen centraal stelt - Kindcentra 2020 - vraagt om een andere grondslag dan de huidige wetgeving. Kindcentra 2020 zijn ‘communities’, waarin intensief wordt samengewerkt met (jeugd)zorg en welzijn. Pedagogische professionals in deze Kindcentra 2020 werken vanuit het belang van de kinderen, met kennis vanuit verschillende disciplines. Open het visiedocument

Flip the system : changing education form the ground up

Jelmer Evers, Rene Kneyber
Florence, Kentucky (USA) Routledge, 2015. – 288 p.
Met lit.opg.
ISBN 9781138929982
Dit boek is een internationaal vervolg op Het Alternatief : weg met de afrekencultuur in het onderwijs. Hierin worden de principes van Het Alternatief, de leerling en niet het systeem centraal, naar een globale context vertaald. Leraren worden ook opgeroepen zelf te formuleren wat goed onderwijs is en hoe ze dat willen bereiken. Leraren moeten leiderschap tonen, in en buiten de school. Met bijdragen van Pasi Sahlberg en Andy Hargreaves en Tom Bennett.
Plek in kenniscentrum: Onderwijsvernieuwing 13130-EVER

Ik was 10 in 2015 : kinderen vandaag opvoeden voor de toekomst

Pedro de Bruyckere, Bert Smits
Culemborg : Lannoo, 2015. – 244 p.
ISBN 9789082033786
Beschrijving van tendensen die een invloed zullen hebben op de levens van kinderen en jongeren. Deze tonen aan waar we nu staan en waar het met de wereld naar toe gaat. Het boek beantwoordt vragen als: In welke wereld zal mijn kind leven? Waar zal mijn kind leven? Zal er nog werk zijn voor mijn kind? Wat moet mijn kind studeren? Wat moet mijn kind leren? en Hoe zal het met mijn kind gaan in de toekomst?
Plek in kenniscentrum: Management 29430-BRUY

Met andere ogen kijken... en dan nieuwe dingen doen? : over inspiratie door buitenlandse ervaringen

Harm Klifman, Gerben Zonneveld
Utrecht: VO-raad, 2014. - 17 p.
Verslag van een onderzoek naar peer-to-peer learning in een internationale context. De VO-academie van de VO-raad heeft samen met het Europees Platform een handreiking samengesteld over professionalisering van schoolleiders vanuit een internationaal perspectief. Deze handreiking wil schoolleiders ondersteunen bij het versterken van de eigen competenties en vaardigheden via internationale contacten en kennis. De opdracht van de VO-academie is gesitueerd in de doelstelling van de academie: het leveren van een substantiële bijdrage aan professionalisering van schoolleiders. Het onderzoek gaat in op de vraag: op welke manier draagt internationale uitwisseling van kennis tussen schoolleiders in peer-to-peer contacten bij aan de professionalisering van schoolleiders en de onderwijskwaliteit in Nederland? Open de handreiking

Doelgericht vertrouwen : strategisch hrm voor schoolleiders

Utrecht : VO-raad, 2015. - 72 p.
Met lit.opg.
In het nieuwe sectorakkoord VO wordt versterking van strategisch HRM-beleid van scholen als noodzakelijke voorwaarde gezien voor het realiseren van toekomstbestendig onderwijs. Scholen hebben echter soms nog weinig ervaring op het gebied van strategisch HRM. Dit katern van de VO-academie bouwt voort op de verworvenheden van het integraal personeelsbeleid en maakt een koppeling tussen HRM en de doelen en het leiderschap van de school. Hierbij wordt er vanuit gegaan dat schoolleiders een cruciale rol spelen. Open het katern

Voor de verandering : zeven tips voor team- en leiderschapsontwikkeling

Nora Booij
's-Hertogenbosch : KPC Groep, 2015. - 8 p.
Behandeling van zeven tips voor de schoolleider over hoe hij zijn aandeel in veranderingen kan vergroten en hoe hij steviger in zijn positie kan staan. Verschillende tips worden geïllustreerd met een praktijkvoorbeeld. Als tips worden gegeven:
  1. Luister open en eerlijk naar wat anderen te zeggen hebben
  2. Maak je eigen verhaal waarin je de link legt tussen je ervaringen, jouw kennis over goed onderwijs, je visie en je toekomstdromen. 
  3. Deel als schoolleider je verhaal, je ‘waarom’, je ideaal en toekomstbeeld. En laat mensen ook hun eigen verhaal met elkaar delen.
  4. Zoek naar vereenvoudiging van processen, procedures, administratie en overleg.
  5. Pas nieuwe methodieken toe.
  6. Durf toe te geven dat je het (ook) niet weet of durven dat je een foute inschatting hebt gemaakt.
  7. Maak gebruik van sparringpartners
Open het artikel

maandag 16 november 2015

O4NT : onderwijsvernieuwing op de iPad-scholen cq Steve JobsSchool

Over de z.g.n. 'iPad scholen' is veel te doen. Maar hoe werkt het O4NT onderwijs nu echt in de praktijk en wat zijn de ervaringen van leerkrachten, ouders en kinderen.
In dit onderwijsconcept worden talenten en de 21e eeuwse vaardigheden van kinderen op individuele basis ontwikkeld.

Filmpje over een O4NT-school in Amsterdam-West.
Ga naar de website van O4NT

Systeemdenken in de school van de 21e eeuw

Vijf disciplines voor werken aan een lerende school door Jan Jutten. Tevens een bruikbaar kader voor onderwijs en opvoeding in onze tijd. Dit artikel richt zich op systeemdenken. Lees verder
Bron: Wij-leren.nl

Persoonsvorming of subjectificatie? Een poging tot verdere verheldering


Gert Biesta geeft op wij-leren.nl een verheldering van het begrip persoonsvorming en hoe hij dat ingevuld zou willen zien.
Qualification, socialisation en subjectification: drie functies en ook drie doeldomeinen van het onderwijs. In vormgeving en uitvoering moet hier aandacht voor zijn.

 

Hattie visueel samengevat: (onderwijs)methoden van de bovenste plank

IMG_3322Vond deze afbeelding via Facebook, een originele samenvatting van het bekende werk van John Hattie:
Update: via @meesterlezer kreeg ik de correcte bron: AOB (April, 2015) Motto: De mix van de meester. Onderwijsblad, 08.
Update 2: deze afbeelding bekijk je best als een vertrekpunt dan als een eenvoudig gegeven.
Op twitter viel veel mensen bijvoorbeeld het beperkte effect van vakkennis op. Als je in Visible Learning kijkt en ander onderzoek hierover checkt, gaat het niet zozeer over dat een leerkracht geen vakkennis nodig heeft. Wel is het zo dat meer vakkennis niet tot betere lesgevers leidt. De beste expert of onderzoeker is niet noodzakelijk de beste lesgever. De correlatie hiertussen is onbestaande (zie ook o.a. Hattie, J., & Marsh, H. W. (1996). The relationship between research and teaching: A meta-analysis. Review of educational research, 66(4), 507-542.)
Bron: Pedro De Bruyckere
Klik op deze link om de afbeelding goed te kunnen bekijken en klik vervolgens op de afbeelding