Mederegisseur van je eigen leerproces [Webvideo]

Leraar24, 7 juli 2016. - (6:11 min.)
Op het Kindcentrum Talent.nl in Meppel is men van mening dat kinderen veel leren door te doen. Kinderen werken op Talent.nl op hun eigen niveau met IPads en leren naast de basisvakken ook 21e-eeuwse vaardigheden. Elke leerling heeft een individueel leerprogramma en heeft invloed op het eigen leerproces. De leerkracht coacht het kind om leerdoelen te bereiken. Er wordt goed geluisterd en gekeken naar het kind zodat de leerstof op maat wordt aangeboden. Ook wordt er thematisch gewerkt, waarbij in de thema's zoveel mogelijk kernvakken geïntegreerd worden. Ieder kind wordt gestimuleerd om zijn/haar talenten te ontdekken en ontwikkelen.


 

Directe feedback in digitale leermiddelen; succes gegarandeerd?

Inmiddels krijgt het gepersonaliseerd leren een steeds grotere rol in binnen het basisonderwijs. Kinderen werken met digitale leermiddelen en krijgen hierbij een gepersonaliseerd leeraanbod. Leuk voor de kinderen, efficiënt voor de leerkracht. Maar hoe zit het nu precies met de feedback die kinderen krijgen? Krijgen ze alleen te zien of iets fout of goed is? Of worden de juiste oplossing en bijbehorende manier van oplossen ook getoond? Open het artikel

Effectief differentiëren, individualiseren en personaliseren in de 21e eeuw

Persoonlijk leren, veelvuldig ook personaliserend genoemd, is een populair begrip in onderwijsland. Maar wat wordt er nu precies mee bedoeld? Welke varianten zijn er en hoe zien die er dan uit op school? In dit artikel op wij-leren.nl gaan Jos Cöp, Onderwijskundige en methodeontwikkelaar bij Uitgeverij Zwijsen, en Albert Rouschop er verder op in.
Vier keer persoonlijk leren:
• Is het leren bij u op school al volledig afgestemd op de individuele leerling?
• En rollen de leeractiviteiten op maat uit de digitale leeromgeving, gestuurd door een enorme hoeveelheid gegevens, die ook wel persoonlijk learning analytics worden genoemd?
• Of kiest u er vooralsnog voor om de ontwikkelingen van een afstand te volgen en nog even niet in de actiestand te schieten? Open het artikel

Het leren voorbij : democratisch onderwijs voor een menselijke toekomst

Gert Biesta
Culemborg : Phronese, 2016. – 240 p.
ISBN 9789490120177
Sinds de verlichting staat het moderne opvoedings- en onderwijsproject in het teken van het bevorderen van de vrijheid en zelfstandigheid van het kind. Hierbij wordt vaak uitgegaan van claims over de ware aard of de ware natuur van de mens. In dit boek vraagt onderwijspedagoog Gert Biesta zich af wat het zou betekenen voor opvoeding en onderwijs wanneer de vraag van het mens-zijn niet vooraf ingevuld wordt, maar wanneer de mens zich radicaal openstelt voor het nieuwe begin dat zich aandient met ¬ieder kind.
Plek in kenniscentrum: Onderwijzen 26110-BIES

Zelfevaluaties, visitaties en audits : schoolbesturen werken aan het (zelf)evalueren van de kwaliteit van het onderwijs

Utrecht : PO-raad, 2015. – 55 p.
Beschrijving van de ervaringen met (zelf)evaluaties en audits/visitaties van elf schoolbesturen die hebben meegewerkt aan een pilot. In de pilot gingen besturen en scholen samen met een pilotteam in gesprek over de verbinding tussen bestuurskwaliteit en kwaliteit op school. Ook werden kwaliteitszorgmedewerkers van scholen door de Inspectie geschoold tot auditor. De brochure biedt zowel inspiratie als praktische tips voor scholen en schoolbestuurders die aan de slag gaan met vormen van evaluatie. De brochure is samengesteld met medewerking van de Inspectie van Onderwijs.
Open de brochure

Druk druk druk : slimmer organiseren in het onderwijs

Annemieke Schoemaker
Huizen : Pica, 2016. – 184 p.
ISBN 9789491806766
In het onderwijs zijn er veel klachten over de werkdruk. Daarbij is vaak sprake van botsende belangen; die van de werknemer en die van de organisatie. In dit boek wordt gesteld dat de manier waarop leiding wordt gegeven van grote invloed op hoe werknemers hun werk beleven. Het boek wil leidinggevenden in de school inzicht geven in de oorzaken van stress, overspannenheid en burn-out, maar ook in de mogelijke interventies of strategieën bij een probleem rondom werkdruk. Het fenomeen werkdruk wordt onderscheiden in verschillende niveaus, en bij elk niveau worden voorbeelden gegeven van scholen die effectief bleken in het vergroten van het werkplezier.
Plek in kenniscentrum: Schoolmanagement 18430-SCHO

Creatieve scholen : een revolutionaire methode over hoe we onze kinderen moeten lesgeven

Ken Robinson
Houten : Het Spectrum, 2015. – 286 p.
ISBN 9789000348060
Hoe transformeer je het problematische schoolsysteem tot een succesvol schoolsysteem? Dat is de vraag die in dit boek van Ken Robinson centraal staat. Robinson stelt een persoonlijke en organische aanpak om jongeren te betrekken bij de uitdagingen van de 21e eeuw. Het boek is geschreven als inspiratiebron voor ouders, docenten en politici op opnieuw te kijken naar het werkelijke doel van onderwijs.
Plek in kenniscentrum: Onderwijzen 13130-ROBI

Wat we kinderen echt kunnen leren : over feiten en fictie in onderwijs

Daniel T. Willingham ; vert. en bew. Door Pedro de Bruyckere
Tielt : Lannoo, 2016. – 220 p.
ISBN 9789401435420
De voortdurende evolutie van pedagogische en onderwijskundige wetenschappen zorgt voor een enorm aanbod aan nieuwe inzichten en mogelijke toepassingen. Dat maakt het voor ouders, onderwijsprofessionals en beleidsmakers moeilijk om te bepalen welke conclusies ze moeten trekken en welk advies te volgen. Alle adviezen lijken gebaseerd op onderzoek, maar de resultaten spreken elkaar vaak tegen. Het boek wil een praktische methode bieden om bewust te leren omgaan met onderwijsonderzoek en -voorschriften. Er worden vier stappen beschreven die ouders, leerkrachten, directie en beleidsmaker kunnen nemen om zo tot keuzes en beslissingen te komen; Stap 1: strip it en flip it, stap 2: trace it, stap 3: analyze it en stap 4: should I do it?
Plek in kenniscentrum: Onderwijsvernieuwing 27110-WILL

Coöperation : zes essentiele vaardigheden voor constructieve samenwerking

Ben Furman en Tapani Ahola
Helsinki : Helsinki Brief Therapy Institute, 2010. – 95 p.
ISBN 9789525174397
Beschrijving van zes vaardigheden die nodig zijn om positieve en stimulerende werkplekken te creëren. Door deze vaardigheden toe te passen leer je: een positieve teamgeest creëren, anderen en jezelf motiveren, problemen oplossen, constructief kritiek geven, kritiek benutten en omgaan met conflicten.
Plek in kenniscentrum: Coaching 13430-FURM

Van starter naar young professional : leren, profileren en professionaliseren in het onderwijs

Angela Kouwenhoven, Diederik Brink
Huizen : Pica, 2015. – 120 p.
ISBN 9789491806551
Beschrijving van de ontwikkeling van starter in het onderwijs naar young professional. Tijdens deze ontwikkeling leer je niet alleen door naar cursussen te gaan of door literatuur over je vakgebied te lezen, maar met name door iedere keer kritisch naar jezelf en naar je handelen te kijken. Dit kan je doen door jezelf te evalueren, door leerlingen en hun reacties te analyseren en door collega’s tijdens hun werk te observeren. In dit boek leer je om zelf te beoordelen hoe je met bepaalde aspecten wilt omgaan aan de hand van de theorie, casussen en de praktische adviezen.
Plek in kenniscentrum: Onderwijsgevende 17630-KOUW

Werken met leren veranderen : werkboek voor veranderaars in opleiding en praktijk

Hanna Boersma-Vermeer, Gertjan de Groot
Alphen aan den Rijn : Vakmedianet, 2016. - 552 p.
ISBN 9789462760752
Werkboek ter aanvulling en verdieping van het handboek Leren veranderen van De Caluwe en Vermaak. Het werkboek bevat allerlei werkvormen, aanpakken, oefeningen, uitwerkingen, beschouwingen en cases. Het werkboek bestaat uit vijf delen en een introductie. Het eerste deel gaat in op het werken met de vijf veranderkleuren en verwijst naar het handboek Leren veranderen. Elke kleur staat symbool voor een denk- en benaderingswijze. Deel twee behandelt de diagnose; een proces van waarnemen en begrijpen. In het derde deel staat de zoektocht centraal naar de kerndoelen bij het veranderproces en de veranderstrategie. Het vierde deel gaat over veranderingen vormgeven met het ontwerpen van zowel enkelvoudige als samengestelde interventies. Het laatste deel bevat veel praktijkverhalen om de verandertrajecten tot leven te brengen. Elk deel begint met een inleiding, gevolgd door verschillende bijdragen van verschillende auteurs en sluit af met literatuurtips. Er is tevens een website beschikbaar met meer praktijkvoorbeelden, oefeningen, filmpjes, etc.; daarvoor is een toegangscode opgenomen.
Prijs: 39,50

Wat is er bekend over de effectiviteit van samenwerking in netwerken van diverse actoren binnen het onderwijs?

Onderzoek verricht naar aanleiding van een vraag die gesteld werd via de Kennisrotonde van het Nationaal Regieorgaaan Onderwijsonderzoek. In het onderwijs kan worden samengewerkt binnen een professionele leergemeenschap. Deze kan het meest effectief bijdragen aan de verbetering van leerlingprestaties, wanneer de leden gericht toewerken naar vooraf concreet geformuleerde doelen en bereid zijn van elkaar te leren. Voor dit collectieve leerproces dienen de deelnemers intensief samen te werken aan onderwijsinhoudelijke producten. Met name de impliciete kennis van de deelnemers expliciteren, draagt bij aan het gezamenlijke leerproces. Wederzijds vertrouwen en openheid zijn hierbij een voorwaarde.
De Kennisrotonde is een online loket voor de beantwoording van actuele kennisvragen uit en over het onderwijs. Onderwijsprofessionals kunnen hier hun vraag stellen en met de antwoorden kan op een snelle manier kennisgenomen worden van wetenschappelijk onderzoek. Lees meer over het antwoord op deze vraag 

Ga in gesprek met je team

Tijdens de bijeenkomsten van de Leerlabscholen van Leerling 2020 (VO) zijn er veel aandachtspunten, tips en suggesties verzameld. Deze zijn nu gebundeld in het boekje: 'Ga in gesprek met je team'.
De publicatie biedt handvatten, tips en suggesties om samen met collega’s een innovatietraject in te gaan. In het boekje staan aandachtspunten voor diegenen die een nieuwe ontwikkeling in de school willen uitvoeren en borgen.
Bekijk de publicatie 'Ga in gesprek met je team'

Een meetinstrument voor docentprofessionalisering op het werk

Arnoud Evers, Karel Kreijns en Beatrice van der Heijden van de Open Universiteit ontwikkelden en testten een instrument om de professionele ontwikkeling van docenten op hun werk te meten. Het gevalideerde instrument is gebaseerd op een zelfrapportage en bestaat uit 21 items waaraan een vierpuntenschaal is gekoppeld. Het inventariseert de deelname van docenten aan activiteiten die bijdragen aan hun professionele ontwikkeling. De onderzoekers publiceerden hun schaal en de testresultaten in het tijdschrift Studies in Continuing Education. Lees meer

Wat is het effect van een continurooster in het basisonderwijs op de leerresultaten en schoolwelbevinden van leerlingen?

Onderzoek verricht naar aanleiding van een vraag die gesteld werd via de Kennisrotonde van het Nationaal Regieorgaaan Onderwijsonderzoek. Bij een continurooster blijven de leerlingen van de school verplicht tussen de middag over op school. Ondanks over het algemeen positieve oordelen van leraren en directie op scholen met een ‘5-gelijke-dagen-model’ (variant van continurooster) ontbreekt wetenschappelijk onderzoek naar de effecten van een continurooster. Wel zijn er beperkte resultaten van onderzoek naar het bioritme van basisschoolkinderen in relatie tot hun functioneren en leerprestaties. Die suggereren dat de beste tijd om met meer aandacht en concentratie te werken tussen 10 en 12 uur en tussen 14 en 16.30 uur ligt. Een continurooster zou op basis hiervan dus slecht aansluiten bij het concentratievermogen van de leerlingen.
Lees meer
Lees het volledige rapport geformuleerd als antwoord op de vraag, inclusief geraadpleegde bronnen.

Alignment : Goed onderwijs vraagt om meer afstemming en verbinding tussen betrokkenen

Er bestaan veel verschillende opvattingen over onderwijskwaliteit onder betrokkenen – van overheid, schoolbesturen en schoolleiders tot leraren en ouders. Dat is de kracht van ons onderwijsbestel. Om die variëteit meer recht te doen en tegelijk een zekere mate van overeenstemming te bereiken over wat onderwijskwaliteit zou moeten zijn, pleiten onderzoekers voor meer verbinding en afstemming tussen betrokkenen. Zij noemen dat alignment.
Onderwijskwaliteit is nu sterk gereduceerd tot een afrekenbare ‘beleidstarget’. Dat leidt niet tot eigenaarschap, maar tot een gevoel van directieve aansturing. “Toch zouden alle betrokkenen zich mede-eigenaar moeten voelen van het gesprek over onderwijskwaliteit, en het initiatief kunnen nemen tot dat gesprek”, zegt onderzoeker Martijn van der Steen.
“Binnen de school is het bijvoorbeeld goed om periodiek met elkaar te praten over onderwijskwaliteit. Dat kan vanuit de schoolleiding komen, maar net zo goed vanuit de leraren.” “Dit vraagt om investering in professioneel kapitaal in het onderwijsveld zelf: het benutten van de beschikbare ruimte om zelf, binnen scholengemeenschappen, tot eigen opvattingen over onderwijskwaliteit te komen en daarbij horende strategieën om dat in de praktijk te brengen”, aldus de onderzoekers in het rapport.
Open het onderzoeksrapport Autonomie in afhankelijkheid

Review of National Policies for Education: Netherlands 2016

Voorw. Andreas Schleicher
158 p.
ISBN 9789264257658
Dit rapport bevat de resultaten van een grote internationale en onafhankelijke doorlichting van het Nederlands onderwijsstelsel door de Organisatie voor Economische Samenwerking en Ontwikkeling (OESO). Het rapport is in het Engels.
Hoe kan het Nederlandse schoolsysteem van 'goed naar uitstekend' gebracht worden? Nederland zou de kwaliteit van onderwijs en zorg voor zeer jonge kinderen moeten versterken, volgsystemen voor jonge kinderen met meer objectieve tests herzien, en de toegankelijkheid van het systeem verbeteren. Verder zou de professionaliteit van leraren en schoolleiders ontwikkeld moeten worden door verbeterd collectief leren en werken, terwijl het tegelijkertijd de verantwoording en de capaciteit van schoolbesturen versterkt. Open het rapport

Teamflow zet leerkrachten in hun kracht

Susan de Boer
In: Kader primair. - nr. 1 (september 2016) ; p. 32-33
Interview met Teamflow-expert Jef van den Hout. Teamleden ervaren een gezamenlijke flow als zij samenwerken aan een collectieve ambitie en daarbij moeiteloos op elkaar aansluiten. Dat stimuleert de schoolontwikkeling.
Bij het artikel is in kader een citaat opgenomen van Pierre Hendriks, directeur van 't Kendelke in Siebengewald, die afgelopen en komende schooljaar het concept teamflow toepast op deelaspecten van de collectieve ambitie, zoals het samen lessen voorbereiden.