Werken aan kwaliteit: is de cirkel rond?

Hoe werken scholen aan kwaliteitsverbetering? Aan welke thema’s werken ze en welke rol speelt hun leerlingpopulatie bij de keuze? Inspecteurs gingen in gesprek met schoolleiders - voor het onderzoek ‘Kwaliteitsverbetering en de leerlingpopulatie’ - over de manier waarop ze werken aan kwaliteitsverbetering. Ze werden verrast door de veerkracht van basisscholen in corona-tijd. Wat viel nog meer op? Lees het in hun weblog.
Open Werken aan kwaliteit: is de cirkel rond? 

Aan de slag met feedback van leerlingen

Je hebt vast wel eens aan een leerling gevraagd hoe hij of zij de les of lesdag vond. Welk antwoord kreeg je? Waarschijnlijk zoiets als ‘leuk’, ‘saai’, ‘moeilijk’ of ‘wel gezellig’. Misschien heb je doorgevraagd en ben je wat meer te weten gekomen van de leerling. Feedback kan namelijk heel waardevol zijn, maar dan moet je wel weten hoe je je leerlingen feedback laat geven zodat je er wat mee kunt. In deze blog reiken we je de volgende 4 manieren aan waarmee je op een laagdrempelige en veilige manier feedback van leerlingen kunt ophalen en omzetten naar acties.
Open Aan de slag met feedback van leerlingen

Besturen in het onderwijs [Themanummer Van twaalf tot achttien]

Themanummer 'Van twaalf tot achttien', jrg. 31 (2021), nr. 6 (juni):

Ruimte en relatie binnen een ‘losse koppeling’ - Sam Terpstra
Jezelf in positie brengen als leraar ten aanzien van je schoolbestuur is belangrijk. Daartoe is het goed om eerst te onderzoeken hoe professioneel besturen in het onderwijs in Nederland ontstaan is. Dit artikel bespreekt het ontstaan van het professioneel bestuur in het VO, de verantwoordelijkheden en positie in de organisatie, en wat dit betekent voor het dagelijkse onderwijsproces.

Benut de pluraliteit die we belangrijk zeggen te vinden - Renske Valk i.s.m. Marlies Honingh
Interview met Marlies Honigh, universitair hoofddocent bij Bestuurskunde aan de Radboud Universiteit. In dit interview deelt zij haar visie op besturen, pluraliteit, onderwijskwaliteit en het benutten van de beleidsruimte.

Ik werk nog altijd vol overgave voor de leerling - Maria van Hattum
Bestuursvoorzitter Maria van Hattum deelt haar weekagenda met de lezers en licht deze toe.

In een schoolorganisatie heeft iedereen iets te leren - Redactie
Schoolleiders Emmeken van der Heijden en Eugenie Zwanenburg-Dumoulin vertellen over hun leiderschap. Van der Heijden vindt dat haar voornaamste opdracht is om het personeel op alle niveaus te stimuleren zodat de onderwijsorganisatie een lerende organisatie is.

Bestuur, (ont)regel het! - Marlies Blesgraaf, Pieter Huisman, Miek Laemers, Rosanne Tromp
Het terugdringen van de regeldruk staat al geruime tijd op de beleidsagenda van het ministerie van OCW, maar ondanks pogingen meer ruimte te creëren voor leraren en schoolleiders blijft men in het onderwijs regeldruk ervaren. Dit artikel gaat in op de vraag hoe deze regel- en administratieve lastendruk dan wel goed kan worden aangepakt.

De Reis van de Held - Jaap Peters
Beschrijving van leiding geven aan verandering niet als 'projectmanagement', maar als persoonlijke reis. Peters beschrijft de fasen van deze reis en hoe verandering zo tot stand komt.

De rol van schoolleiders bij organisatieveranderingen : sturing geven of ruimte laten

Angela de Jong et al.
In: Basisschoolmanagement BSM. - jrg. 35 (mei 2021) nr. 4 ; p. 26-28
Schoolleiders ervaren vaak een leiderschapsdilemma bij het leidinggeven aan veranderingen in de school. Moeten zij sturing geven of juist ruimte laten? Zo'n veranering doet zich bijvoorbeeld voor wanneer scholen gaan werken met het programma 'leerKRACHT'. Op basis van onderzoek onder schoolleiders van scholen die ermee werken, blijkt dat leiderschapspraktijken van schoolleiders verdeeld kunnen worden in 3 patronen: Teamspeler, Sleutelspeler en Ondersteuner. Het reflecteren op deze leiderschapspraktijken en -patronen kan schoolleiders helpen de invulling die ze geven aan hun leiderschapsrol binnen de eigen school bespreekbaar te maken.
Open De rol van schoolleiders bij organisatieveranderingen

Je kan het leraren ook gewoon vragen

Patrick Sins overdenkt een aantal heikele kwesties in onderwijs en concludeert: betrek leraren meer bij onderwijsbeleid, en maak ze er ook eigenaar van. Dan kunnen we samen echt iets bereiken.
Open Je kan het leraren ook gewoon vragen

Kwaliteitskaart Doorgaande lijn binnen de voor- en vroegschool - Sardes

Een doorgaande lijn tussen kinderopvang en de basisschool heeft positieve effecten op kinderen, gezinnen (ouders) en personeel:
✅ Kinderen voelen zich snel thuis in de nieuwe klas.
✅ Ouders bouwen een vertrouwensrelatie op met de nieuwe juf of meester.
✅ Professionals en basisscholen garanderen zo de continuïteit in de ontwikkeling van kinderen.

𝗞𝘄𝗮𝗹𝗶𝘁𝗲𝗶𝘁𝘀𝗸𝗮𝗮𝗿𝘁: 𝗱𝗼𝗼𝗿𝗴𝗮𝗮𝗻𝗱𝗲 𝗹𝗶𝗷𝗻 𝗯𝗶𝗻𝗻𝗲𝗻 𝗱𝗲 𝗩𝗩𝗘
Om VVE-koppels en samenwerkende partners inzicht te bieden in wat er nodig is om een goede overdracht te creëren, hebben wij een kwaliteitskaart ontwikkeld. Hier staan onder andere de elementen die de Onderwijsinspectie verwacht, aangevuld met activiteiten om de doorgaande lijn te intensiveren.

𝗗𝗲𝘇𝗲 𝗮𝘀𝗽𝗲𝗰𝘁𝗲𝗻 𝘃𝗶𝗻𝗱 𝗷𝗲 𝘁𝗲𝗿𝘂𝗴 𝗶𝗻 𝗱𝗲 𝗸𝘄𝗮𝗹𝗶𝘁𝗲𝗶𝘁𝘀𝗸𝗮𝗮𝗿𝘁
In de kwaliteitskaart komen de samenwerkingsafspraken, overdracht van de kindgegevens, pedagogisch didactische leerlijn, ouderbetrokkenheid en de ondersteuningsstuctuur aan bod.

Open Kwaliteitskaart Doorgaande lijn binnen de voor- en vroegschool

De ontwikkeling van het jonge kind monitoren: waarom en hoe?

Een reactie van Jos Louwe op de conceptversie van het "Beoordelingskader voor observatie- en registratie-instrumenten met en zonder volgaspect voor leerlingen in groep 1 – 2 primair onderwijs" – Research Center voor Examinering en Certificering RCEC (2021)
Open De ontwikkeling van het jonge kind monitoren: waarom en hoe?

Hoe ziet het onderwijs eruit vanaf augustus 2021

Vanaf 1 augustus gaat de Inspectie van het Onderwijs werken met herziene onderzoekskaders in het primair onderwijs, het (voortgezet) speciaal onderwijs, het voortgezet onderwijs en het middelbaar beroepsonderwijs.

Op de website van de Inspectie van het Onderwijs staat wat de belangrijkste veranderingen inhouden en waarom het kader is herzien. Deze informatie is ook te lezen in deze pdf met alle informatie op een rij.

Er zijn aparte kaders voor:

• de voorschoolse educatie en het primair onderwijs
• het (voortgezet) speciaal onderwijs
• het voortgezet onderwijs

Het waarderingskader voor het toezicht op de samenwerkingsverbanden passend onderwijs staat als bijlage 1 in de onderzoekskaders po, vo en (v)so.

De hoofdlijnen in 2 minuten

De hoofdlijnen van de herziening van het toezicht hebben is samengevat in deze animatie.

Een school in transitie : samenhang tussen vorm en inhoud

Martin Jan de Jong, Mathilde Tempelman-Lam, Louise Janssen en Jonneke Adolfsen
Zwolle : Greijdanus, 2021
Boek over de transitie die het Greijdanus - Christelijke middelbare school in Zwolle - doormaakt met handvatten die toepasbaar zijn in alle scholen waar een zoektocht plaatsvindt naar een in deze tijd passend onderwijsconcept. Hoe hangt je visie samen met de inrichting van je onderwijs en hoe werk je dit consistent uit? Na de zomervakantie wordt het boek door Greijdanus gepubliceerd. Je kunt alvast een preview ontvangen.
Lees meer over Een school in transitie : samenhang tussen vorm en inhoud

Teacher Tapp [app professionalisering leraren]

App voor leraren en docenten die zich weleens afvragen wat andere leraren in een bepaalde situatie zouden doen. En die benieuwd zijn hoe het eraan toe gaat op andere scholen. Hoe leren andere leraren en hoe werken zij samen?
De app Teacher Tapp legt elke dag drie vragen voor aan leraren en docenten die de app hebben gedownload. Met de antwoorden op deze vragen bundelt Teacher Tapp de inzichten, werkwijzen en standpunten van anderen en deelt die weer met andere gebruikers. Dat kan jou weer inspiratie opleveren. Teacher Tapp deelt iedere dag een relevante link, tip of blog met waardevolle inzichten om direct toe te passen in de praktijk. De app wordt beheerd door Expeditieteam Lerarenagenda en Amber Walraven en Marieke van der Pers zijn de kartrekkers. 
Open Teacher Tapp om de app te downloaden

Open de maandelijkse overzichten met gegevens van wat leraren antwoorden/vragen

Wereldgericht onderwijzen : Biesta in de praktijk

Bram Eidhof, Maartje Janssens en Jelle Ris ; met een nawoord van Gert Biesta
Driebergen : Nivoz, 2021
ISBN 9789081949361
Uitleg van hoe je kunt nadenken over de pedagogische opdracht op school en hoe je deze kunt vormgeven met wereldgericht onderwijzen. Onderwijs dat vorm krijgt vanuit wat Gert Biesta de subjectificatiefunctie noemt. De auteurs brengen met dit boek de dialoog op gang tussen de onderwijspraktijk en het werk van onderwijspedagoog Gert Biesta. De eerste helft van het boek biedt een helder beeld van Biesta’s zorgen, de ‘drieslag’ van onderwijs (kwalificatie, socialisatie en subjectificatie) en zijn pedagogische intenties. In de tweede helft vind je interessante voorbeelden van wereldgericht onderwijs in verschillende praktijken, in primair en voortgezet onderwijs en bij lerarenopleidingen. Wereldgericht onderwijzen komt tot leven aan de hand van de begrippen onderbreken, vertragen en ondersteunen, de relatie tussen pedagogiek en didactiek en via een thema als praktische wijsheid. Biesta zelf schreef het nawoord.
Het boek is niet aanwezig in het kenniscentrum en kost 20,-

Wie bewaakt het kunstenaarschap van de leraar? [Webinar Gert Biesta]

‘De suggestie dat onderwijs gebaseerd moet zijn op onderzoek klinkt aantrekkelijk, maar is niet zonder problemen’ aldus Gert Biesta op jubileumcongres #Didactief50.
Lees meer en kijk naar zijn webinar Wie bewaakt het kunstenaarschap van de leraar?

Wetenswaardig : curriculumontwikkeling voor primair onderwijs

Erik Meester
Huizen : Pica, 2021. - 240 p.
ISBN 9789493209299
Inzichten en werkwijzen voor curriculumontwikkeling. Dit boek is enerzijds bedoeld om een grote groep onderwijsprofessionals aan het denken te zetten over vragen als: wat is eigenlijk het doel van ons onderwijs? Hoe krijgen we meer samenhang en lijn in alles wat er op onze school gebeurt? Wat is voor onze leerlingen nou écht wetenswaardig? Anderzijds is het erop gericht om deze groep te helpen om een zinnig antwoord op dit soort complexe en essentiële vragen te formuleren.
Het boek verschijnt eind september 2021. Het kost 34,95.